پرتو مدیا | در شرایطی که ناترازی برق، تولید در بسیاری از شهرکهای صنعتی کشور را با محدودیتهای چندساعته و حتی چندروزه روبهرو کرده است، توسعه نیروگاههای خورشیدی به یکی از مسیرهای کاهش فشار بر صنایع کوچک تبدیل شده؛ مسیری که به گفته معاون مدیرکل دفتر جذب مشارکتهای مردمی ساتبا، تاکنون بیش از ۱۵۰ مگاوات ظرفیت خورشیدی را وارد شهرکهای صنعتی و تخصصی انرژی کرده است.
علی قاسمینژاد، معاون مدیرکل دفتر جذب مشارکتهای مردمی سازمان انرژیهای تجدیدپذیر و بهرهوری انرژی برق «ساتبا»، با اشاره به ظرفیت شهرکها و نواحی صنعتی کشور گفت: حدود ۸۰۰ شهرک و ناحیه صنعتی در کشور فعالیت میکنند که عمده واحدهای مستقر در آنها را صنایع کوچک تشکیل میدهند.
قاسمینژاد گفت: طی سالهای اخیر اقدامات متعددی برای احداث نیروگاههای خورشیدی در این شهرکها انجام شده و اگرچه میزان توسعه این نیروگاهها در نقاط مختلف یکسان نیست، در بسیاری از شهرکهای صنعتی کشور پروژههای خورشیدی به اجرا درآمده است.
قاسمینژاد گفت: تا شهریور ۱۴۰۵ حدود ۷۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی تنها روی سقف سولههای شهرکهای صنعتی کشور احداث شده است؛ ظرفیتی که امکان تولید برق در محل مصرف را برای بخشی از صنایع کوچک فراهم میکند.
معاون مدیرکل دفتر جذب مشارکتهای مردمی ساتبا همچنین به ظرفیت زمینهای بلااستفاده در شهرکهای صنعتی اشاره کرد و گفت بخشی از زمینهایی که پیش از این برای استقرار صنایعی مانند فلزات، صنایع کانی و نساجی پیشبینی شده بود اما مورد استفاده قرار نگرفت، با همکاری وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان صنایع کوچک برای احداث نیروگاههای خورشیدی اختصاص یافته است.
براساس اعلام علی قاسمینژاد، تاکنون بیش از ۵۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی در این دسته از زمینهای واقع در شهرکهای صنعتی احداث شده است. این رویکرد علاوه بر افزایش ظرفیت تولید برق تجدیدپذیر، زمینه استفاده از زمینهایی را فراهم کرده که پیش از این عملاً بدون بهرهبرداری باقی مانده بودند.
در کنار این پروژهها، شهرکهای تخصصی انرژی خورشیدی نیز با همکاری وزارت نیرو، شرکتهای توزیع برق، شرکتهای برق منطقهای، سازمان صنایع کوچک و شرکت شهرکهای صنعتی استانها توسعه یافتهاند.
قاسمینژاد از شهرک خورشیدی شال در استان قزوین، شهرک خوسف در خراسان جنوبی در مجاورت بیرجند و شهرک راین در استان کرمان بهعنوان نمونههای این طرح نام برد و گفت: این سه شهرک نهایی شدهاند و زمینهای آنها متناسب با ظرفیت اتصال به شبکه واگذار شده است. این پروژهها یا تکمیل شدهاند یا در مراحل نهایی اتصال به شبکه قرار دارند.
او این طرحها را تجربهای موفق در توسعه انرژیهای تجدیدپذیر دانست؛ چراکه موضوعاتی مانند قیمت زمین، اتصال به شبکه، مسائل محیطزیستی و سایر الزامات احداث نیروگاه در قالب یک مسیر مشخص برای سرمایهگذاران دنبال شده است.
مجموع ظرفیت نیروگاههای خورشیدی احداثشده روی سقف سولهها، زمینهای شهرکهای صنعتی و شهرکهای تخصصی خورشیدی اکنون از ۱۵۰ مگاوات عبور کرده است. با این حال، ظرفیت پروژههایی که هنوز به مرحله بهرهبرداری نرسیدهاند چند برابر این رقم است.
علی قاسمینژاد گفت: بیش از ۵۰۰ مگاوات پروژه خورشیدی در این بخش در مرحله صدور پروانه، عقد قرارداد یا اجرای قرارداد قرار دارد؛ هرچند ممکن است بخشی از این پروژهها با سرعت مورد انتظار پیش نروند یا حتی عملیاتی نشوند. به گفته او، ارائه تسهیلات مناسب و افزایش حمایتهای دولتی میتواند به سرمایهگذاران برای تکمیل این طرحها کمک کند.
اهمیت این ظرفیتها زمانی بیشتر مشخص میشود که وضعیت تأمین برق صنایع کوچک مورد توجه قرار گیرد. قاسمینژاد گفت: شهرکهای صنعتی از بخشهایی هستند که بیشترین آسیب را از ناترازی برق میبینند و در برخی شهرکها برق واحدهای تولیدی تا ۱۲ ساعت در روز یا یک تا دو شیفت قطع میشود.
در برخی موارد نیز محدودیت برق صنایع به دو روز در هفته و حتی بیشتر میرسد؛ شرایطی که میتواند مستقیماً تولید، نیروی انسانی، هزینههای عملیاتی و تعهدات واحدهای صنعتی را تحت تأثیر قرار دهد.
عبور ظرفیت نیروگاههای خورشیدی شهرکهای صنعتی و تخصصی از ۱۵۰ مگاوات را میتوان گامی در جهت کاهش وابستگی صنایع کوچک به شبکه برق دانست، اما بخش مهمتر ماجرا به بیش از ۵۰۰ مگاوات پروژهای مربوط میشود که هنوز در مراحل مختلف مجوز، قرارداد و اجرا قرار دارند. تبدیل این ظرفیت بالقوه به نیروگاههای عملیاتی، در کنار تسهیل سرمایهگذاری و اتصال به شبکه، میتواند نقش تولید خورشیدی را در کاهش آثار ناترازی برق بر صنایع کشور پررنگتر کند.


