توسط : پرتو مدیا | گزارش جدید آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) با عنوان «بازار انرژی‌های تجدیدپذیر هند در سال ۲۰۲۶» پرده از چشم‌انداز شتابان تحول سبز در شبه‌قاره برداشته است؛ کشوری که اکنون به عنوان دومین بازار پرشتاب انرژی‌های تجدیدپذیر و دومین تولیدکننده بزرگ ماژول‌های خورشیدی در جهان شناخته می‌شود و طبق ارزیابی‌ها، ظرفیت نصب‌شده فتوولتائیک آن تا سال ۲۰۳۰ میلادی از مرز ۳۵۰ گیگاوات عبور خواهد کرد.
بر اساس این گزارش که در جریان اجلاس انرژی‌های تجدیدپذیر بهارات (Bharat) در دهلی‌نو رونمایی شد، مجموع ظرفیت برق تجدیدپذیر هند تا پایان دهه جاری به حدود ۵۳۰ گیگاوات می‌رسد که سهم عمده این رشد را پنل‌های خورشیدی بر دوش می‌کشند. در کنار خورشید، انرژی بادی به مرز ۹۰ گیگاوات و ظرفیت برق‌آبی نیز با بهره‌برداری از طرح‌های کلان و نیروگاه‌های تلمبه‌ـ‌ذخیره‌ای به ۷۵ گیگاوات خواهد رسید. چنین جهشی، هند را با اقتدار در مسیر دستیابی به هدف ۵۰۰ گیگاوات ظرفیت غیرفسیلی تا سال ۲۰۳۰ قرار می‌دهد؛ هدفی که گامی راهبردی به سوی انتشار صفر خالص گازهای گلخانه‌ای در سال ۲۰۷۰ محسوب می‌شود، به‌ویژه پس از آنکه دهلی‌نو هدف ۵۰ درصدی برق غیرفسیلی خود را در سال ۲۰۲۵، پنج سال زودتر از موعد، محقق کرد.
موتور محرک این شتاب بی‌سابقه، تغییر رویکرد از پروژه‌های بزرگ مقیاس به توسعه انرژی‌های خورشیدی توزیع‌شده و قراردادهای شرکتی است. اگرچه پروژه‌های عظیم نیروگاهی طی پنج سال گذشته ۷۵ درصد افزایش ظرفیت را به خود اختصاص داده بودند، اما پیش‌بینی می‌شود این سهم با تسهیل روندهای اداری و مشوق‌های دولتی تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۷۰ درصد برسد. در مقابل، ظرفیت سیستم‌های خورشیدی توزیع‌شده با رشد سه برابری به بیش از ۱۰۰ گیگاوات خواهد رسید؛ امری که با اجرای طرح‌هایی نظیر نصب پنل‌های خورشیدی بر پشت‌بام منازل و خورشیدی‌سازی پمپ‌های آب کشاورزی سرعت گرفته است. علاوه بر این، قراردادهای خرید مستقیم برق تجدیدپذیر توسط صنایع و بنگاه‌های تجاری حدود ۲۰ درصد از رشد ظرفیت نیروگاهی آینده را رقم می‌زند.
مزایای این گذار راهبردی امنیت انرژی ملی هند را در تلاطم بازار جهانی بیمه کرده است؛ استقرار انرژی‌های پاک بین سال‌های ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۵ بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار از هزینه‌های واردات زغال‌سنگ و گاز طبیعی این کشور کاسته است. با این حال، تداوم این مسیر صعودی منوط به رفع تنگناهای انتقال شبکه، توسعه پرسرعت زیرساخت‌های ذخیره‌سازی و بهبود توان مالی شرکت‌های توزیع برق است؛ چالش‌هایی که به تأکید IEA، حل به‌موقع آن‌ها می‌تواند حجم نصب سالانه را بیش از ۲۰ درصد دیگر افزایش دهد.
پیشتازی هند در توسعه فتوولتائیک و عبور از مرز ۳۵۰ گیگاوات، الگویی عملی از همگرایی سیاست‌های حمایتی مداوم و رقابت بازار آزاد است که افزون بر تضمین امنیت انرژی و صرفه‌جویی صد میلیارد دلاری، معادلات زنجیره تأمین انرژی پاک در آسیا و جهان را دگرگون می‌سازد.
