توسط : پرتو مدیا | طرح تجهیز ۱۲ هزار مدرسه کشور به نیروگاههای خورشیدی ۵ کیلوواتی وارد مرحله اجرا شده است؛ برنامهای که در صورت تکمیل، حدود ۶۰ مگاوات ظرفیت تولید برق پاک ایجاد میکند و مدارس را از مصرفکننده صرف انرژی به تولیدکننده برق و درآمد تبدیل خواهد کرد.
طرح نصب پنلهای خورشیدی بر بام مدارس کشور با هدف توسعه تولید پراکنده برق، کاهش فشار بر شبکه و گسترش فرهنگ استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر در حال اجراست و در مرحله نخست، ۱۲ هزار مدرسه دولتی به نیروگاههای خورشیدی کوچکمقیاس مجهز خواهند شد.
جعفر محمدنژاد سیگارودی، معاون سرمایهگذاری و توسعه سازمان انرژیهای تجدیدپذیر و بهرهوری انرژی برق، با اشاره به اجرای این برنامه گفت: ابعاد فنی، اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی طرح احداث نیروگاه خورشیدی روی بام مدارس بررسی شده و این پروژه با همکاری سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس و شرکتهای توزیع برق در استانها پیش میرود.
مدارس به دلیل پراکندگی گسترده در نقاط مختلف کشور، ظرفیت مناسبی برای توسعه نیروگاههای کوچک خورشیدی دارند. برخلاف نیروگاههای بزرگ که تولید برق آنها در یک نقطه متمرکز است، سامانههای نصبشده روی مدارس برق را در نقاط مختلف شبکه و نزدیک به محل مصرف تولید میکنند.
در مرحله نخست، ۱۲ هزار مدرسه از میان حدود ۱۲۰ هزار مدرسه دولتی کشور بهعنوان مدارس پیشران این برنامه انتخاب شدهاند. برای هر مدرسه نیروگاهی با ظرفیت ۵ کیلووات در نظر گرفته شده که در مجموع میتواند حدود ۶۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق خورشیدی کشور اضافه کند.
بر اساس آمارهای منتشرشده، پیش از تکمیل این برنامه نیز حدود ۱۳۰۰ مدرسه به سامانههای خورشیدی مجهز شدهاند و ظرفیت ایجادشده از این محل حدود ۷ مگاوات اعلام شده است. اجرای همزمان پروژه در استانهای مختلف نیز با هدف افزایش سرعت نصب تجهیزات و توسعه هرچه سریعتر شبکه نیروگاههای خورشیدی مدارس دنبال میشود.
یکی از ویژگیهای این طرح، استفاده از ظرفیت شرکتهای دانشبنیان و پیمانکاران دارای صلاحیت است. این شرکتها علاوه بر نصب و تجهیز نیروگاهها، میتوانند در بهرهبرداری از سامانهها و عرضه برق تولیدشده در بازار انرژی نیز نقش داشته باشند.
برق تولیدی نیروگاههای خورشیدی مدارس عمدتاً در همان محدوده محلی وارد شبکه خواهد شد. این شیوه تولید میتواند به توزیع جغرافیایی تولید برق کمک کند و بخشی از انرژی مورد نیاز مناطق مختلف را در نزدیکی محل مصرف تأمین کند.
از سوی دیگر، برای برق تولیدشده توسط این نیروگاهها امکان عرضه در تابلوی سبز بورس انرژی در نظر گرفته شده است. بر اساس سازوکار اعلامشده، درآمد حاصل از فروش برق در نهایت میتواند برای همان مدرسه و در راستای اهداف آموزشی هزینه شود.
به این ترتیب، مدرسهای که پیش از این تنها یک مصرفکننده برق محسوب میشد، با نصب پنلهای خورشیدی میتواند به یک واحد کوچک تولید انرژی تبدیل شود و از محل تولید برق نیز جریان درآمدی ایجاد کند.
بخشی از منابع مورد نیاز این پروژه در چارچوب برنامه توسعه ۷ هزار مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر با مشارکت صندوق توسعه ملی دنبال میشود. همچنین استفاده از ظرفیت خیرین مدرسهساز، سازمان نوسازی مدارس و منابع مسئولیت اجتماعی صنایع برای توسعه مراحل بعدی طرح در دستور کار قرار دارد.
برنامه فعلی به نیروگاههای ۵ کیلوواتی محدود شده است، اما مطالعات انجامشده نشان میدهد ظرفیت بام بسیاری از مدارس بالاتر از این میزان است و بهطور متوسط امکان احداث نیروگاههایی با ظرفیت حدود ۳۰ کیلووات نیز وجود دارد.
در صورت توسعه طرح به ظرفیتهای بالاتر، سهم مدارس در تولید برق خورشیدی کشور میتواند به شکل محسوسی افزایش پیدا کند. مسئولان ساتبا نیز اعلام کردهاند هدف بلندمدت میتواند توسعه این برنامه از ۱۲ هزار مدرسه فعلی به تمام ۱۲۰ هزار مدرسه دولتی کشور باشد.
اجرای طرح نیروگاههای خورشیدی مدارس تنها از منظر تولید برق اهمیت ندارد. حضور پنلهای خورشیدی در فضای آموزشی میتواند دانشآموزان را بهصورت عملی با نحوه تولید انرژی پاک، بهرهوری انرژی و ضرورت کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی آشنا کند.
این موضوع به طرح یک کارکرد آموزشی نیز میدهد؛ بهگونهای که نیروگاه نصبشده روی بام مدرسه علاوه بر تولید برق، میتواند به نمونهای واقعی برای آموزش مفاهیم انرژیهای تجدیدپذیر و محیطزیست تبدیل شود.
تجهیز ۱۲ هزار مدرسه به نیروگاههای خورشیدی ۵ کیلوواتی، در گام نخست حدود ۶۰ مگاوات ظرفیت تولید برق پاک ایجاد میکند، اما اهمیت این طرح تنها در میزان برق تولیدی خلاصه نمیشود. تبدیل مدارس به تولیدکننده انرژی، ایجاد درآمد از فروش برق، توسعه تولید پراکنده و آموزش عملی نسل آینده درباره انرژیهای تجدیدپذیر، چهار دستاورد اصلی این برنامه است. اگر طرح در مراحل بعدی به تعداد بیشتری از مدارس و ظرفیتهای بالاتر توسعه پیدا کند، بام مدارس میتواند به یکی از گستردهترین زیرساختهای تولید پراکنده برق خورشیدی در کشور تبدیل شود.
