توسط : پرتو مدیا | ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر کشور به حدود ۶ هزار مگاوات رسیده و برنامهریزی برای افزایش این رقم تا ۱۱ هزار مگاوات طی سه تا چهار ماه آینده ادامه دارد؛ هدفی که تحقق آن بیش از هر چیز به ورود تجهیزات مورد نیاز و تکمیل پروژههایی وابسته است که بخش عمده عملیات اجرایی آنها انجام شده است.
جعفر محمدنژاد سیگارودی، معاون سرمایهگذاری و توسعه سازمان انرژیهای تجدیدپذیر و بهرهوری انرژی برق، ساتبا، با تشریح آخرین وضعیت توسعه انرژیهای پاک در کشور اعلام کرد ظرفیت فعلی نیروگاههای تجدیدپذیر به حدود ۶ هزار مگاوات رسیده است. بر اساس برنامه اولیه قرار بود تا پایان تابستان ظرفیت این نیروگاهها به ۱۱ هزار مگاوات افزایش پیدا کند، اما محدودیتهای ایجادشده باعث شده دستیابی به این هدف با تأخیر همراه شود.
در حال حاضر حدود سه هزار مگاوات ظرفیت جدید از طریق پروژههای مرتبط با صندوق توسعه ملی و سرمایهگذاری بخش خصوصی در دست احداث است. بخش قابل توجهی از این طرحها از مراحل ابتدایی عبور کرده و عملیات اجرایی آنها تا حد زیادی انجام شده است؛ به همین دلیل مسئولان ساتبا معتقدند در صورت ورود بهموقع تجهیزات، امکان تکمیل تعداد قابل توجهی از نیروگاهها در بازهای نسبتاً کوتاه وجود دارد.
بر همین اساس، پیشبینی ساتبا این است که با تأمین تجهیزات سفارشگذاریشده از سوی بخش خصوصی و پروژههای صندوق توسعه ملی، ظرفیت تجدیدپذیر کشور طی سه تا چهار ماه آینده به مرز ۱۱ هزار مگاوات برسد. تحقق این هدف میتواند جهش قابل توجهی در ظرفیت تولید برق پاک کشور ایجاد کند و سهم انرژی خورشیدی و سایر منابع تجدیدپذیر را در سبد برق ایران افزایش دهد.
یکی از مهمترین گلوگاههای توسعه نیروگاههای خورشیدی، تأمین پنل و تجهیزات مورد نیاز عنوان شده است. به گفته معاون ساتبا، در پروژههای کوچکتر از جمله نیروگاههای انشعابی، مدارس و بخش صنعتی، از ظرفیت تولید داخل و تجهیزاتی که امکان ساخت آنها در کشور وجود دارد استفاده شده است. با این حال، تأمین پنلهای خورشیدی همچنان یکی از دغدغههای اصلی باقی مانده، زیرا حتی برخی تولیدکنندگان داخلی نیز برای تولید پنل به واردات بخشی از مواد اولیه وابسته هستند.
ساتبا به همین دلیل ایجاد مسیرهای موازی برای واردات تجهیزات و مواد اولیه مورد نیاز را یکی از راهکارهای تسریع پروژهها میداند. افزایش سرعت تأمین پنل میتواند تعداد زیادی از طرحهایی را که اکنون در انتظار تجهیزات قرار دارند وارد مرحله نهایی کرده و ظرفیت جدید را سریعتر به شبکه برق کشور متصل کند.
همزمان با توسعه نیروگاههای بزرگ، برنامه استفاده از ظرفیت خورشیدی در مدارس نیز وارد مرحله اجرایی شده است. در گام نخست، احداث نیروگاه خورشیدی در ۱۲ هزار مدرسه در سراسر کشور هدفگذاری شده و برای تمام استانها سهمیه مشخصی در نظر گرفته شده است. تجهیزات مرحله نخست این طرح تاکنون برای حدود سه هزار و ۵۰۰ مدرسه ارسال شده است.
برای اجرای پروژه مدارس، قراردادهایی با ۴۶ پیمانکار بومی و ملی منعقد شده است تا عملیات نصب نیروگاههای خورشیدی به صورت همزمان در استانهای مختلف انجام شود. هدف اولیه آن بود که بخش عمده این ظرفیت همزمان با آغاز سال تحصیلی وارد مدار شود، اما محدودیتها و زمانبر شدن هماهنگیهای بیندستگاهی باعث عقبافتادن بخشی از برنامه شده است.
با وجود این تأخیر، ساتبا امیدوار است در هفتههای باقیمانده تا آغاز مهر، بخش قابل توجهی از نیروگاههای خورشیدی مدارس احداث شود. پیشبینی فعلی این است که در صورت بروز نکردن مشکل جدید، اجرای نیروگاه خورشیدی برای تمام ۱۲ هزار مدرسه هدفگذاریشده طی سه ماه آینده به پایان برسد.
توسعه نیروگاههای خورشیدی مدارس علاوه بر افزایش ظرفیت تولید برق تجدیدپذیر، میتواند به گسترش تولید پراکنده در نقاط مختلف کشور کمک کند. قرار گرفتن این واحدها در محل مصرف، بخشی از فشار بر شبکه انتقال و توزیع را کاهش میدهد و همزمان میتواند زیرساختهای عمومی کشور را به بخشی از زنجیره تولید انرژی پاک تبدیل کند.
رسیدن ظرفیت تجدیدپذیر کشور به حدود ۶ هزار مگاوات و وجود چند هزار مگاوات پروژه در دست اجرا، نشاندهنده شتاب گرفتن سرمایهگذاری در این بخش است. با این حال، فاصله میان ظرفیت فعلی و هدف ۱۱ هزار مگاواتی همچنان قابل توجه است و تحقق برنامه اعلامشده به سرعت تأمین تجهیزات، ورود پنلهای خورشیدی و تکمیل پروژههای نیمهتمام بستگی دارد.
در صورت تحقق برنامه سه تا چهار ماه آینده، ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر ایران میتواند در مدت کوتاهی تقریباً دو برابر شود؛ تحولی که در شرایط ناترازی برق و افزایش مصرف، اهمیت بیشتری پیدا میکند. توسعه همزمان نیروگاههای بزرگ، پروژههای بخش خصوصی و سامانههای کوچک مقیاس در مدارس و صنایع، اکنون به یکی از محورهای اصلی افزایش ظرفیت تولید برق کشور تبدیل شده است.
